پرسشنامه اضطراب امتحان کارور و شی یر و ساراسون
پرسشنامه اضطراب امتحان
قبل از یک امتحان دشوار ، سعی کنید آزمون زیر را انجام دهید .
اضطراب امتحان یکی از مشکلات روانشناختی رایج در میان دانشآموزان و دانشجویان است. این اضطراب میتواند باعث نگرانی شدید، کاهش تمرکز، فراموشی مطالب آموختهشده و افت عملکرد تحصیلی شود.
معرفی پرسشنامه اضطراب امتحان کارور و شییر
کارور و شییر (Carver & Scheier) در پژوهشهای مرتبط با اضطراب امتحان، به نقش فقدان اعتمادبهنفس در تجربه اضطراب امتحان توجه کردند. این مؤلفه بعدها در کنار مؤلفههایی مانند نگرانی، برانگیختگی هیجانی و تداخل شناختی در الگوهای سنجش اضطراب امتحان مورد توجه قرار گرفت.
یک نکته علمی مهم: کارور و شییر بهتنهایی صاحب یک پرسشنامه مستقل و شناختهشده ۲۰ سؤالی با چهار خردهمقیاس نیستند. در ادبیات پژوهشی، مؤلفه فقدان اعتمادبهنفس به پژوهش آنان در سال ۱۹۸۴ نسبت داده میشود و در پرسشنامه اضطراب امتحان آلمانی (TAI-G/PAF) در کنار سه مؤلفه دیگر سنجیده شده است. بنابراین، نباید پرسشنامه اقتباسی زیر را نسخه اصلی و استاندارد کارور و شییر معرفی کرد.
ابعاد مورد سنجش اضطراب امتحان
در الگوی چهارعاملی مورد استفاده در پژوهشهای مرتبط با اضطراب امتحان، چهار مؤلفه اصلی بررسی میشود:
| مؤلفه | توضیح |
|---|---|
| نگرانی (Worry) | افکار منفی درباره شکست و پیامدهای امتحان |
| برانگیختگی هیجانی (Emotionality) | واکنشهای جسمانی و هیجانی مانند تپش قلب و تنش |
| تداخل شناختی (Interference) | حواسپرتی، افکار مزاحم و اختلال تمرکز |
| فقدان اعتمادبهنفس (Lack of Confidence) | تردید درباره تواناییها و آمادگی برای امتحان |
متن پرسشنامه اضطراب امتحان
پرسشنامه زیر برای ارزیابی مقدماتی چهار مؤلفه اضطراب امتحان تنظیم شده است. این سؤالات بازنویسی و تدوین آموزشی هستند و نباید بهعنوان متن رسمی ابزار استاندارد کارور و شییر یا نسخه اعتبارسنجیشده آن استفاده شوند.
دستورالعمل اجرا:
عبارات زیر را با دقت بخوانید و مشخص کنید هر عبارت تا چه اندازه وضعیت شما را در موقعیت امتحان توصیف میکند.
برای پاسخگویی از مقیاس چهاردرجهای زیر استفاده کنید:
| گزینه پاسخ | نمره |
|---|---|
| هرگز | ۱ |
| گاهی اوقات | ۲ |
| بیشتر اوقات | ۳ |
| تقریباً همیشه | ۴ |
الف) مؤلفه نگرانی (سؤالات ۱ تا ۵)
۱. پیش از امتحان دائماً نگران نتیجه و نمره خود هستم.
۲. هنگام امتحان به احتمال شکست و مردود شدن فکر میکنم.
۳. نگرانم که نتوانم انتظارات خانواده یا معلمانم را برآورده کنم.
۴. حتی زمانی که برای امتحان آماده هستم، درباره نتیجه آن نگرانی دارم.
۵. فکر کردن به پیامدهای یک امتحان ناموفق، آرامش مرا از بین میبرد.
ب) مؤلفه برانگیختگی هیجانی (سؤالات ۶ تا ۱۰)
۶. هنگام نزدیک شدن به زمان امتحان، ضربان قلبم افزایش مییابد.
۷. پیش از امتحان احساس تنش و بیقراری میکنم.
۸. در جلسه امتحان دچار لرزش یا تعریق میشوم.
۹. هنگام امتحان احساس میکنم بدنم تحت فشار و تنش قرار دارد.
۱۰. اضطراب امتحان باعث میشود احساس ناخوشایند جسمانی داشته باشم.
ج) مؤلفه تداخل شناختی (سؤالات ۱۱ تا ۱۵)
۱۱. هنگام امتحان افکار نامرتبط مانع تمرکز من میشوند.
۱۲. با وجود مطالعه کافی، گاهی پاسخ سؤالات را به یاد نمیآورم.
۱۳. نگرانی درباره زمان باقیمانده باعث میشود تمرکزم کاهش یابد.
۱۴. هنگام پاسخگویی، افکار منفی ذهنم را مشغول میکنند.
۱۵. اضطراب باعث میشود نتوانم اطلاعاتی را که قبلاً یاد گرفتهام بهخوبی به خاطر بیاورم.
د) مؤلفه فقدان اعتمادبهنفس (سؤالات ۱۶ تا ۲۰)
۱۶. به توانایی خود برای موفقیت در امتحان اعتماد ندارم.
۱۷. احساس میکنم آمادگی من برای امتحان کافی نیست.
۱۸. تصور میکنم دیگران در امتحان عملکرد بهتری از من خواهند داشت.
۱۹. حتی پس از مطالعه زیاد، درباره توانایی خود در پاسخگویی تردید دارم.
۲۰. معمولاً انتظار دارم عملکردم در امتحان ضعیفتر از توانایی واقعیام باشد.
نمرهگذاری پرسشنامه اضطراب امتحان
برای محاسبه نمره، پاسخ هر سؤال را مطابق جدول چهاردرجهای ثبت کنید.
-
حداقل نمره هر سؤال: ۱
-
حداکثر نمره هر سؤال: ۴
-
تعداد کل سؤالات: ۲۰
-
حداقل نمره کل: ۲۰
-
حداکثر نمره کل: ۸۰
در این نسخه اقتباسی، تمام سؤالات در جهت اضطراب تنظیم شدهاند؛ بنابراین هیچ سؤالی نیاز به نمرهگذاری معکوس ندارد.
محاسبه نمره خردهمقیاسها
| خردهمقیاس | شماره سؤالات | دامنه نمره |
|---|---|---|
| نگرانی | ۱ تا ۵ | ۵ تا ۲۰ |
| برانگیختگی هیجانی | ۶ تا ۱۰ | ۵ تا ۲۰ |
| تداخل شناختی | ۱۱ تا ۱۵ | ۵ تا ۲۰ |
| فقدان اعتمادبهنفس | ۱۶ تا ۲۰ | ۵ تا ۲۰ |
| نمره کل | ۱ تا ۲۰ | ۲۰ تا ۸۰ |
فرمول محاسبه نمره کل:
در این فرمول، هر S نشاندهنده مجموع نمرات یکی از چهار خردهمقیاس است.
تفسیر نمرات پرسشنامه
در نسخه اقتباسی حاضر، نمره بالاتر نشاندهنده تجربه بیشتر نشانههای اضطراب امتحان است.
برای بررسی دقیقتر، علاوه بر نمره کل، باید نمره هر چهار مؤلفه نیز جداگانه بررسی شود.
-
نگرانی بالا: دانشآموز بیشتر درگیر افکار منفی، ترس از شکست و پیامدهای امتحان است.
-
برانگیختگی هیجانی بالا: واکنشهای جسمانی و هیجانی اضطراب در موقعیت امتحان برجستهتر هستند.
-
تداخل شناختی بالا: اضطراب و افکار مزاحم در تمرکز و یادآوری اطلاعات اختلال ایجاد میکنند.
-
فقدان اعتمادبهنفس بالا: فرد به تواناییها و آمادگی تحصیلی خود اطمینان کافی ندارد.
برای این نسخه اقتباسی، نقاط برش تشخیصی یا طبقهبندی استاندارد (مانند اضطراب کم، متوسط و شدید) تعیین نشده است. تفسیر نمرات باید با احتیاط و در کنار مصاحبه و سایر اطلاعات روانشناختی انجام شود. این پرسشنامه بهتنهایی ابزار تشخیص اختلال اضطرابی نیست.
کاربردهای پرسشنامه
این ابزار اقتباسی میتواند برای بررسی مقدماتی اضطراب امتحان در موقعیتهای زیر استفاده شود:
-
مشاوره تحصیلی دانشآموزان دوره متوسطه
-
بررسی مشکلات تمرکز و عملکرد تحصیلی
-
شناسایی نگرانیهای مرتبط با امتحان
-
بررسی اعتمادبهنفس تحصیلی
-
کمک به طراحی برنامه مداخله برای کاهش اضطراب امتحان
منابع علمی برای مطالعه بیشتر
۱. Carver, C. S., & Scheier, M. F. (۱۹۸۴). پژوهشهای مرتبط با مؤلفه اعتمادبهنفس در اضطراب امتحان.
2. Hodapp, V., & Benson, J. (1997). The German Test Anxiety Inventory (TAI-G).
3. Stöber, J. (2004). Dimensions of Test Anxiety and the Relationships to Coping.
4. Hodapp, V., Glanzmann, P., & Laux, L. (2011). Prüfungsangstfragebogen (PAF).
پرسشنامه اضطراب امتحان کارور و شی یر نسخه خودارزیابی ۱۰ سوالی
– احساس می کنم قلبم به شدت می تپد.
– احساس تاسف می کنم.
– چنان احساس تنش می کنم که معده ام به هم خورده است.
– از این مساله نگرانم که بایستی بیش از این برای امتحان می خواندم.
– احساسی ناراحت و آزار دهنده دارم.
– احساس می کنم که دیگران از من نا امید خواهند شد.
– عصبی هستم.
– احساس می کنم ممکن است نتوانم در حد توانم از عهده این امتحان بر آیم.
– احساس وحشت می کنم.
– در مورد موفقیتم در این امتحان چندان احساس اعتماد نمی کنم.
پرسشنامه اضطراب امتحان ساراسون
(Sarason Test Anxiety Questionnaire)؛ سؤالات، نمرهگذاری و تفسیر نتایج
پرسشنامه اضطراب امتحان ساراسون یکی از ابزارهای شناختهشده در روانشناسی برای سنجش میزان اضطراب دانشآموزان و دانشجویان در موقعیتهای امتحانی است. این پرسشنامه به بررسی نگرانی، افکار منفی، ترس از شکست و واکنشهای روانشناختی فرد هنگام امتحان میپردازد.
اضطراب امتحان میتواند باعث کاهش تمرکز، اختلال در یادآوری مطالب، افت عملکرد تحصیلی و احساس ناتوانی در جلسه آزمون شود. استفاده از پرسشنامه ساراسون به مشاوران، روانشناسان و پژوهشگران کمک میکند تا شدت این اضطراب را ارزیابی کنند.
مشخصات پرسشنامه اضطراب امتحان ساراسون
| مشخصه | توضیحات |
|---|---|
| نام ابزار | پرسشنامه اضطراب امتحان ساراسون |
| نام انگلیسی | Sarason Test Anxiety Questionnaire |
| سازنده | اروین ساراسون (Irwin G. Sarason) |
| حوزه سنجش | اضطراب امتحان |
| کاربرد | مشاوره تحصیلی، پژوهش و ارزیابی روانشناختی |
| گروه هدف | دانشآموزان و دانشجویان |
| نوع پاسخدهی | بله / خیر |
نکته علمی: ساراسون ابزارهای مختلفی برای سنجش اضطراب امتحان معرفی کرده است. یکی از نسخههای شناختهشده، فرم ۳۷ مادهای اضطراب امتحان است. نسخههای کوتاهتر نیز در منابع مختلف گزارش شدهاند. بنابراین تعداد سؤالات و شیوه نمرهگذاری باید متناسب با نسخه مورد استفاده تعیین شود.
متن پرسشنامه و شیوه اجرا
در فرم ۳۷ سؤالی ساراسون، پاسخدهنده باید هر عبارت را با توجه به تجربه واقعی خود انتخاب کند.
راهنمای پاسخدهی:
-
بله: این عبارت درباره من صدق میکند.
-
خیر: این عبارت درباره من صدق نمیکند.
پاسخها باید بر اساس احساسات و واکنشهای فرد در موقعیتهای امتحانی داده شوند؛ نه بر اساس اینکه فرد تصور میکند چه پاسخی درستتر است.
ابعاد مورد بررسی
پرسشنامه ساراسون بهطور کلی جنبههای زیر را بررسی میکند:
-
نگرانی از شکست در امتحان
-
ترس از ارزیابی و قضاوت دیگران
-
مقایسه خود با سایر دانشآموزان
-
افکار مزاحم هنگام امتحان
-
فراموشی مطالب آموختهشده
-
واکنشهای جسمانی اضطراب مانند تعریق و لرزش
-
تنش و نگرانی پیش از آزمون
-
احساس ناتوانی در عملکرد مطلوب
درباره متن ۳۷ سؤال: نسخههای مختلف این ابزار در منابع منتشر شدهاند و ترجمههای فارسی نیز یکسان نیستند. برای جلوگیری از ارائه یک ترجمه ساختگی بهعنوان نسخه استاندارد، متن کامل رسمی را در اینجا بازتولید نمیکنم. برای استفاده پژوهشی باید از نسخه معتبر و ترجمه تأییدشده استفاده شود.
نمرهگذاری پرسشنامه اضطراب امتحان ساراسون
این پرسشنامه دارای ۳۷ سؤال دوگزینهای است و نمره هر سؤال صفر یا یک در نظر گرفته میشود.
در نسخه متداول ۳۷ سؤالی، نمرهگذاری به این صورت است:
| شماره سؤالات | پاسخ بله | پاسخ خیر |
|---|---|---|
| سؤالات معمولی | ۱ | ۰ |
| ۳، ۱۵، ۲۶، ۲۷، ۲۹ و ۳۳ | ۰ | ۱ |
شش سؤال یادشده بهصورت معکوس نمرهگذاری میشوند.
دامنه نمره کل: صفر تا ۳۷
تفسیر نمرات
| نمره کل | سطح اضطراب امتحان |
|---|---|
| ۰ تا ۱۲ | اضطراب پایین |
| ۱۳ تا ۲۰ | اضطراب متوسط |
| ۲۱ تا ۳۷ | اضطراب بالا |
این طبقهبندی در مطالعات استفادهکننده از فرم ۳۷ سؤالی ساراسون گزارش شده است. در برخی منابع، مرز نمرات به شکل متفاوتی نوشته شده؛ بنابراین بهتر است در گزارش پژوهشی، نسخه و ملاک برش مورد استفاده ذکر شود.
روایی و پایایی پرسشنامه ساراسون
پرسشنامه اضطراب امتحان ساراسون در پژوهشهای متعددی برای سنجش اضطراب امتحان استفاده شده است.
-
در برخی مطالعات، ضریب آلفای کرونباخ حدود ۰٫۸۴ گزارش شده است.
-
در مطالعات دیگر، ضرایب بالاتری نیز گزارش شدهاند.
-
اعتبار و پایایی نسخه فارسی باید با توجه به ترجمه و جامعه آماری مورد مطالعه بررسی شود.
کاربردهای پرسشنامه اضطراب امتحان
این پرسشنامه میتواند در حوزههای زیر مورد استفاده قرار گیرد:
-
شناسایی دانشآموزان دارای اضطراب امتحان
-
بررسی مشکلات روانشناختی مرتبط با عملکرد تحصیلی
-
استفاده در جلسات مشاوره تحصیلی
-
ارزیابی اولیه پیش از مداخلات کاهش اضطراب
-
استفاده در تحقیقات دانشگاهی و پایاننامههای روانشناسی
محدودیتهای تفسیر نتایج
نمره بالای اضطراب امتحان بهتنهایی نشاندهنده وجود اختلال روانشناختی نیست. این پرسشنامه یک ابزار خودگزارشی و غربالگری است و نباید جایگزین مصاحبه بالینی و ارزیابی تخصصی شود.
همچنین بهتر است نتایج در کنار شرایط تحصیلی، سابقه عملکرد فرد، شیوه مطالعه، کیفیت خواب و وضعیت روانشناختی او بررسی شوند.
پرسشهای متداول درباره پرسشنامه ساراسون
۱. پرسشنامه اضطراب امتحان ساراسون چند سؤال دارد؟
نسخه شناختهشده این پرسشنامه شامل ۳۷ سؤال با پاسخهای بله و خیر است.
۲. نمره بالای ۲۰ در پرسشنامه ساراسون چه معنایی دارد؟
نمره ۲۱ و بالاتر نشاندهنده اضطراب امتحان بالا در طبقهبندی متداول این ابزار است.
۳. آیا پرسشنامه ساراسون برای دانشآموزان مناسب است؟
بله، این ابزار در مطالعات مربوط به دانشآموزان و دانشجویان استفاده شده است؛ البته تناسب نسخه و ترجمه با سن و سطح تحصیلی باید بررسی شود.
۴. آیا پرسشنامه ساراسون برای تشخیص اختلال اضطرابی کاربرد دارد؟
خیر. این پرسشنامه برای سنجش اضطراب مرتبط با امتحان طراحی شده است و بهتنهایی ابزار تشخیص اختلالات اضطرابی نیست.
۵. آیا میتوان از پرسشنامه ساراسون در پایاننامه استفاده کرد؟
بله، مشروط بر اینکه نسخه معتبر، شیوه نمرهگذاری و مشخصات روانسنجی آن در جامعه مورد مطالعه مشخص باشد.
با ما در روان راهنما همراه باشید

