مقیاس افسردگی اضطراب استرس (DASS) لاویبوند ، 1995
مقیاس افسردگی اضطراب استرس (DASS)
Depression- Anxiety- Stress Scale
مقیاس افسردگی ، اضطراب ، استرس ( DASS، لاویبوند و لاویبوند ، 1995 )مجموعه ای از سه مقیاس خود گزارش دهی برای ارزیابی حالات عاطفه منفی در افسردگی ، اضطراب و استرس است .
كاربرد این مقیاس اندازه گیری شدت نشانه های اصلی افسردگی ، اضطراب و استرس است . برای تكمیل پرسشنامه فرد باید وضعیت یك نشانه را در طول هفته گذشته مشخص كند . از آنجا كه این مقیاس می تواند مقایسه ای از شدت علایم در طول هفته های مختلف فراهم كند ، می توان از آن برای ارزیابی پیشرفت درمان در طول زمان استفاده كرد .
اعتبار و روایی مقیاس افسردگی اضطراب استرس (DASS)
آنتونی و همكاران (1998) مقیاس مذكور را در مورد تحلیل عاملی قرار دادند كه نتایج پژوهش آنان مجدداً حاكی از وجود سه عامل افسردگی ، اضطراب و تنیدگی بود . نتایج این مطالعه نشان داد كه 68 درصد از واریانس كل مقیاس توسط این سه عامل مورد سنجش قرار می گیرد. ارزش ویژه عوامل تنیدگی ، افسردگی و اضطراب در پژوهش مذكور به ترتیب برابر 07/9 ،89/2،23/1وضریب آلفا برای این عوامل به ترتیب 97/0، 92/0 ، 95/0 بود . همچنین نتایج محاسبه همبستگی میان عوامل در مطالعه آنتونی و همكاران (1998) حكی از ضریب همبستگی 48/0 میان دو عامل افسردگی و تنیدگی ، ضریب همبستگی 53/0 بین اضطراب و تنیدگی و ضریب همبستگی 53/0 بین اضطراب و تنیدگی و ضریب همبستگی 28/0بین اضطراب و افسردگی بود . روایی و اعتبار این پرسشنامه در ایران توسط سامانی و جوكار (1386) مورد برسی قرار گرفته است كه اعتبارباز آزمایی را برای مقیاس افسردگی ، اضطراب و تنیدگی به ترتیب برابر 80/0 ، 76/0 و 77/0 و آلفای كرونباخ را برای مقیاس افسردگی ، اضطراب و تنیدگی به ترتیب برابر 81/0 ، 74/0 و 78/0 گزارش نموده اند. در برسی روایی این مقیاس شیوه ی آماری تحلیل عاملی از نوع تاییدی و به روش مولفه های اصلی مورد استفاده قرار گرفت . مقدار عددی شاخص KMO برابر با 9012/0 و نیز شاخص X2 در آزمون كرویت بارتلت برابر 93/3092 بود كه در سطح 0001/0 معنی دار بود و حكایت از كفایت نمونه و متغیرهای انتخاب شده برای انجام تحلیل عاملی داشت . بر اساس تحلیل عاملی انجام شده توراُم با چرخش وایماكس بر روی گویه های پرسشنامه و با ملاك قرار دادن مقادیر ویژه وشیب نمودار اسكری سه مقیاس فرعی استخراج شد كه عبارتند از : افسردگی ، اضطراب و تنیدگی كه در راستای عامل های آزمون اصلی DASS می باشد .
نمره گذاری و تفسیر نمرات مقیاس افسردگی ، اضطراب ، استرس (DASS)
هر یك از خرده مقیاس های DASS شامل 7 سوال است كه نمره نهایی هر كدام از طریق مجموع نمرات سوال های مربوط به آن به دست می آید ( جدول 1) . هر سوال از صفر (اصلا در مورد من صدق نمی كند ) تا 3 ( كاملا در مورد من صدق می كند ) نمره گذاری می شود از آنجا كه DASS-21 فرم كوتاه شده مقیاس اصلی (42 سوالی ) است ، نمره نهایی هر یك از این خرده مقیاس ها باید 2 برابر شود . سپس با مراجعه به جدول شماره 2 می توان شدت علایم را مشخص كرد ( لاویبوند و لاویبوند ، 1995) .
جدول 1- خرده مقیاس ها و سوال های مربوط به آنها
| خرده مقیاس ها | سوال ها |
| افسردگی | 21،17،16،13،10،5،3 |
| اضطراب | 20،19،15،9،7،4،2 |
| استرس | 18،14،12،11،8،6،1 |
جدول 2- شدت هر یك از خرده مقیاس های مقیاس افسردگی ، اضطراب ، استرس (DASS)
| شدت | افسردگی | اضطراب | استرس |
| عادی | 9-0 | 7-0 | 14-0 |
| خفیف | 13-10 | 9-8 | 18-15 |
| متوسط | 20-14 | 14-10 | 25-19 |
| شدید | 27-21 | 19-15 | 33-26 |
| بسیار شدید | 28 | 20 | 33 |
DASS-21
آیتمهای مقیاس افسردگی اضطراب استرس (DASS)
خواهشمند است هر یك از جملات زیر را به دقت بخوانید و با علامت * مشخص كنید كه هر جمله تا چه اندازه در مورد شما صدق می كند . توجه داشته باشید كه جمله درست وغلطی وجود ندارد . وقت زیادی روی هر جمله صرف نكنید.
|
جملات |
اصلا | كم | متوسط | زیاد | |
| 1 | برایم مشكل است آرام بگیرم . | ||||
| 2 | متوجه شده ام دهانم خشك می شود . | ||||
| 3 | فكر نمی كنم بتوانم هیچ نوع احساس خوبی را تجربه كنم. | ||||
| 4 | تنفس كردن برایم مشكل است . | ||||
| 5 | برایم سخت است در انجام كار پیشقدم شوم . | ||||
| 6 | به موقعیت هایم به طور افراطی واكنش نشان می دهم . | ||||
| 7 | در بدنم احساس لرزش می كنم | ||||
| 8 | احساس می كنم انرژی روانی زیادی مصرف می كنم . | ||||
| 9 | نگرانم كه مبادا در بعضی موقعیت ها دچار ترس شوم یا به كار
احمقانه ای دست بزنم. |
||||
| 10 | احساس می كنم چیزی ندارم كه منتظرش باشم . | ||||
| 11 | خودم را پریشان و سردر گم احساس می كنم . | ||||
| 12 | آرام بودن و در آرامش به سر بردن برایم مشكل است . | ||||
| 13 | احساس دل مردگی و دل شكستگی دارم . | ||||
| 14 | نسبت به هر چیزی كه مرا از كار باز دارد بی تحمل و نابردبارم (صبر و تحمل ندارم ) . | ||||
| 15 | احساس می كنم كه هر لحظه ممكن است دچار ترس و وحشت شوم . | ||||
| 16 | قادر نیستم درباره خیلی چیزها شور و شوق از خود نشان دهم . | ||||
| 17 | احساس می كنم به عنوان یك فرد ارزش زیادی ندارم . | ||||
| 18 | فكر می كنم بسیار حساس و زود رنج هستم . | ||||
| 19 | بدونه اینكه هیچ گونه فعالیت بدنی انجام دهم متوجه شده ام كه قلبم غیر عادی كار می كند ( مثلا ضربان شدید قلب یا از كار افتادن آن برای چند لحظه ) . | ||||
| 20 | بدن هیچ دلیل موجهی احساس ترس می كنم . | ||||
| 21 | احساس می كنم زندگی بی معنا است . |
مطالب مرتبط با پرسشنامه افسردگی اضطراب استرس (DASS)
با ما در روان راهنما همراه باشید
